Hier niet slechts één kampioen, daar zou ik het Spaans benauwd van krijgen. Dus hier allemaal toppers in het lijstje uit het:
SCHADUWKABINET
Ik luisterde naar: Feverdreamt, Kelela, Swapmeet en Tricky.
Jan Willem
Feverdreamt – Our Only Mistake Is Existing (cd-r, Blackjack Illuminist Records)
De kameleon van de muziekgenres, te weten de Duitse muzikant en Blackjack Illuminist Records labelbaas Alexander Leonard Donat (aka Alexander Leonard Stöckigt of Leonard Donat), is terug in de hoedanigheid van Feverdreamt. Hij heeft een brede muzikale interesse en kan daar middels zijn vele projecten prima zijn draai in vinden, waardoor hij genres als wave, shoegaze, indierock, pop, alternatieve rock, gothic, krautrock, ambient, post-punk en meer doorkruist met zijn vele projecten. Die brengt hij zowel onder zijn eigen naam en met zijn hoofdproject Vlimmer uit als met Fir Cone Children, Infravoids, Jet Pilot, Leonard Las Vegas, Flight Recorder, ASSASSUN en WHOLE. Hoewel ik hem leer kennen als een humorvol, opgewekt persoon, lijkt de muziek een manier om andere emoties te kanaliseren en begrip te kweken voor de zorgen die er wel degelijk zijn. En het genre is denk is soms ondergeschikt aan de emotie en boodschap die hij over wil brengen. Het bepaalt wel met welk project dat gebeurt. Met Feverdreamt weet hij ook weer van kleur te veranderen per album. Daarnaast hij kan albumhoezen imiteren, maar dat is weer een ander verhaal. Het verschil met sommige projecten is wel dat hij hier in het (perfect) Engels zingt. Op het nieuwe, vierde album met de ietwat pessimistische titel Our Only Mistake Is Existing serveert hij in ruim 41 minuten 8 nieuwe tracks. Deze zijn allemaal wat trager en melancholischer dan voorheen, maar hij lijkt dan ook maatschappelijke onrust en problemen in de breedste zin aan dit alles te koppelen. Als je goed om je heen kijkt, wordt je ook niet bepaald blij van het wereldbeeld en zou het inderdaad beter voor de Aarde zijn als de mens er niet zou zijn. Toch is dat niet helemaal wat uit de muziek naar voren komt, maar het dient eerder als spiegel en de hoop om het anders te doen. Hij lardeert de muziek, die ergens tussen dark folk -nieuw in zijn oeuvre-, wave, alternatieve rock en shoegaze finisht, af en toe met pianopartijen. Saillant detail is dat hij de zoon en kleinzoon van respectievelijk de pianisten en componisten Michael Stöckigt en Siegfried Stöckigt is, dus die schoen past hij wel. Muzikaal gezien moet je dit geheel ergens plaatsen tussen The Cakekitchen, Joy Division The Cure, Scott Walker en sommige van zijn andere projecten. Het gaat daarbij van donker hoogtepunt naar donker hoogtepunt. Het levert één van zijn allerbeste album op.
Kelela – New Avatar (cd, Warp)
Het Warp label geldt al jaren als een innovatief label waarop artiesten als Autechre, Aphex Twin, Boards Of Canada, Seefeel en dergelijke hun thuis vinden. Maar ook duiken er andere smaakvolle artiesten op als bijvoorbeeld de Amerikaanse met Ethiopische roots Kelela (Mizanekristos). Ik ben ingestapt bij haar vorige album Raven (2023), waarbij ze een uiterst eigenzinnige en vaak ook experimentele en toch toegankelijke mix van drum n’ bass, R&B, funk, soul en ambient liet horen. Daar gaat ze op haar nieuwe album New Avatar in de overtreffende trap mee verder. In de 12 nieuwe nummers van samen een goede 40 minuten brengt ze wederom de genoemde combinatie aan stijlen, zij het aangedikt met wave, alternatieve pop en shoegaze. Dit is echt zo’n heerlijke vernieuwer van platgetreden paden. Liefhebbers van onder meer The Weeknd, Prince, Sade, Arca, FKA Twigs, Cocteau Twins en Bowery Electric zullen hier hun hart aan op kunnen halen. Sowieso een subliem album!
Swapmeet – Mount Zero (cd, Winspear / Konkurrent)
De naam van Swapmeet circuleert al even als een nieuwe sensationele kwartet uit Australië. Nu moet je op hun debuut Mount Xero wellicht geen wereldschokkende andere dingen verwachten. Wat ze wel doen, is op echt authentieke wijze door van alles en nog wat uit de afgelopen decennia knagen als een soort Rupsje Nooitgenoeg. Daarbij betwijfel ik of deze jonge band de namen kennen van de bands die ik zo ga noemen. Het klinkt gewoonweg zo spontaan, wars van genres of kennis van andere muziek. De afwisselend vrouwelijke en mannelijke zang pakt daarbij ook erg goed uit. Ze maken Drive Like Jehu, Deerhoof, Pinback, Pavement, Sonic Youth, The Breeders, Lush, Red House Painters en The Moldy Peaches. Wellicht kan je niet met elke genoemde band uit de voeten, maar neem van mij aan dat dit eigenlijk door hun eigengereide aanpak ook geen enkele rol speelt. Ze lijken oprecht hetgeen ze willen zeggen op hun manier ongepolijst naar buiten te willen brengen. Het is daarmee echt een verfrissend prachtalbum binnen een platgetreden landschap geworden.
Tricky – Different When It’s Silent (cd, False Idols)
Of Tricky eigenlijk nog enige introductie behoeft weet ik eigenlijk niet, wellicht wel enige nuance. Deze eigenzinnige Britse artiest, die eigenlijk Adrian Nicholas Matthews Thaws heet, komt net als leden van Portishead voort uit Massive Attack. Gezamenlijk vormen ze een belangrijke schakel in de trip-hop scene, die ze naar een ongekend hoog niveau weten te brengen. Tricky, later ook nog in Nearly God te vinden, gaat na zijn debuut en denk ik nog altijd één van zijn beste albums Maxinquaye uit 1995, geheel zijn eigen gang met wisselend succes. Daarbij werkt hij samen met zangeressen als Martina-Topley Bird, Goldfrapp en Francesca Belmonte. Toch, daar volgt dan ook de nuance, weet hij zich telkens op eigengereide wijze te presenteren. Hij is wat minder genre vast dan vergelijkbare bands en zoekt hij meer het donkere en experimentele in de muziek op. Dat blijkt ook wel weer uit zijn nieuwe album Different When It’s Silent, dat 6 jaar na zijn laatste is verschenen. Niet dat hij stil heeft gezeten, want er is nog een door hemzelf geregisseerde film uitgebracht. Daarnaast is hij in 2021 een sterrenensemble verschenen met bijdragen van Oh Land, Marta Złakowska, Joe Talbot van Idles, Murkage Dave, Paul Smith van Maxïmo Park, leverde één van de laatste gastoptredens bij Lee “Scratch” Perry en maakte nog albums als Theis Thaws en ook één met Marta. Overigens is de droevige reden voor het uitblijven van muziek als Tricky omdat zijn dochter plots is overleden in 2019 en waar eerst Fall To Pieces (2020) uit voortvloeide. Daarna werd het lastiger. Maar zijn producer hoorde het nieuwe materiaal en vond dit onder de noemer Tricky passen; en zo geschiede. Misschien is deze nog wel pijnlijker en meer confronterend geworden. Daarbij is de trip hop van weleer meer verschoven naar alternatieve rock met downtempo elektronica en hip hop. Hij vond een tweede zanger in Mitch Sanders, die veelal met een emotionele kopstem zingt. Alsof hij de emoties beter kan brengen, waarbij Tricky zelf in het laag blijft] de combinatie laat je simpelweg niet onberoerd. En de ene track is nog droefgeestiger dan de andere, maar ook zo hartverscheurend mooi. Het album sluit af met een uptempo duet met Marta. Dit is zijn allerbest album sinds zijn debuut!